Znate li kako prepoznati zatajenje srca i spriječiti teške posljedice?

zatajenje srca

Ehokardiografskom evaluacijom možemo sa sigurnošću već na samom početku bolesti identificirati osnovnu abnormalnost morfološki i funkcionalno, koja bi prvenstveno mogla biti u podlozi zatajenja srca, odnosno utvrditi da li se radi o sistoličkoj/i dijastoličkoj disfunkciji, valvularnoj bolesti srca ili plućnoj vaskularnoj bolesti. Možemo izdiferencirati hemodinamske abnormalnosti prije nego su oni “uveli” srce u fazu remodeliranja, koje je “rubikon” srčanog zatajenja, kada asimptomatska bolest još nije prešla u simptomatsko zatajivanje, kada se još uvijek agresivnom supresijom čimbenika rizika i lijekovima može poboljšati preživljenje, smanjiti ili čak zaustaviti proces progresije bolesti.

Zadnjih 10-15 godina uspješno koristimo 5 grupa poznatih lijekova – ACE – inhibitore, ARBs (blokatore receptora angiotensina), antagoniste – aldosterona, beta-blokatore te preparate digitalisa uz graduiranu primjenu diuretika, koji u znatnom broju slučajeva mogu dovesti do redukcije mortaliteta, smanjenja učestalosti i trajanja hospitalizacije, te poboljšanja kvaliteta života.

Zašto kod nekih bolesnika i pored optimalne terapije dolazi do pogoršanja zatajenja srca i smrtnog ishoda?

Kod 25- 30% bolesnika sa zastojnim zatajivanjem srca i pored optimalne farmakološke terapije, bolest se pogoršava. To su najčešće bolesnici sa proširenjem svih srčanih šupljina ili dilatativne kardiomiopatije bilo koje etiologije, posebno kod onih sa blokom lijeve grane i širokim QRS – kompleksom trajanja preko 150ms, te funkcionalnom disfunkcijom visokog stupnja.

Kod njih se ehokardiografski definira asinkrona (vremenski neusklađena) kontrakcija miokarda, kojem se efikasno uz ehokardiografsku evaluaciju može na određena mjesta (“multisite”) implantirati elektrode elektrostimulatora sa stimulacijom oba ventrikula (“biventrikularni pacing”) uz značajno poboljšanje sistoličke i dijastoličke funkcije lijevog ventrikula, koje se opet ehokardiografski može kvantificirati. Takva srčana resinkronizacijska terapija pokazala se efikasnom u strukturalnom i funkcionalnom poboljšanu dinamike lijevog ventrikula sa poboljšanjem funkcije srca u mirovanju i kod opterećenja.

Ehokardiografija u funkciji kateterizacije srca

Ehokardiografija nam ne pruža samo praktičan uvid u srčani ciklus, anatomske i strukturalne promjene nego i funkcionalno stanje glede hemodinamike ne samo lijevog nego i desnog srca. Kako je eho-doppler hemodinamska procjena lijevog srca uvijek bila plauzibilna, hemodinamika desnog srca godinama se skoro isključivo rješavala kateterizacijom srca, posebno procjena vrijednosti plućnih tlakova.

Međutim, danas se  mogu odrediti doppler – ehokardiografskom dijagnostikom transtorakalnim, često i transezofagusnim pristupom izuzetno praktično i sa matematičkom točnošću sistolički tlak desnog ventrikula i atrija (pretkomora), maksimalni i srednji gradijent tlaka arterije pulmonalis, plućni arterijski  dijastolički tlak, te plućnu vaskularnu rezistenciju.

To je naročito bitno kada trebamo razdvojiti reverzibilni tip plućne vaskularne rezistencije od fiksnog ili ireverzibilnog stanja, te na taj način ocijeniti mogućnosti terapije i prognoze bolesti. Također, određivanjem plućne vaskularne rezistencije možemo odrediti “timing” kao i kliničku “inoperabilnost” eventualne indikacije za transplantaciju srca.

Zaključna poruka

Zastojno zatajivanje srca je kronična progresivna bolest, te je za njeno dijagnosticiranje i terapijski pristup rijetko potrebna kateterizacija srca. Sve metode za procjenu težine zastojnog zatajivanja srca kao što su kliničko i radiološko ispitivanje, ventrikulografija i koronarografija, te testovi opterećenja kada se koriste pojedinačno pokazuju manja ili veće nedostatke u dijagnostici. Transtorakalna (TTE) i transezofagusna (TEE) ehokardiografija su jedinstveni u procjeni sistoličke i dijastoličke funkcije oba ventrikula, njihovog globalnog i regionalnog kontraktiliteta, veličine i tlakova oba atrija, valvularnog aparata, perikardijalnog zadebljanja i eventualnog izljeva, te u isto vrijeme određuje determinante prognoze.

Ona nam pruža neprocjenjivu bezbolnu i  brzu dijagnozu bolesti koje se najčešće razvijaju u zatajenje srca kao što je ishemijska kardiomiopatija sa ispadima kontraktiliteta zida stijenki lijevog ventrikula, hipertrofija stijenki lijevog ventrikula kod dugotrajne arterijske hipertenzije, latentnih i manifesnih valvularnih bolesti kao i kod svih oblika dilatacije kaviteta srca nepoznate etiologije (idiopatska dilatativna kardiomiopatija). U dilemama akutnih hipotenzivnih stanja, TEE nam može dati momentalni uvid u volumni status kao i druge anatomske anomalije i hemodinamske procjene.

Niz ehokardiografskih klasičnih parametara sistoličke funkcije lijevog ventrikula uključujući doplerske parametre izovolumne kontrakcije i relaksacije, procjene transmitralnog i plućnog venskog protoka, te valvularnog aparata  pulsnim, kontinuiranim, tkivnim i color dopplerom, daju nam uvid u dijagnozu, prognozu kao i procjenu terapijskog efekta. Važno je napomenuti da ne postoji zamjenska dijagnostika, koja bi mogla brzo, bezbolno i tako efikasno dovesti do željene dijagnoze i prognoze stanja srčanog zatajivanja.

Kad uz svu optimalnu bilo medikamentoznu ili resinkronizacijsku terapiju dolazi do daljnjeg pogoršanja zatajivanja srca i kada transplantacija srca predstavlja jedini spas bolesnika, navedeni hemodinamski parametri izuzetno su korisni za određivanje najpovoljnijeg vremena transplantacije  srca kao i predskazivanja kliničkog ishoda nakon transplantacije srca.

Tekst se nastavlja na idućoj stranici 1 2

Članak uređen:

Saznajte više o zdravlju srca i kardiovaskularnog sustava u sljedećim tekstovima:

Ocjenite članak

4.75 / 5   4

Napomena: Ovaj sadržaj je informativnog karaktera te nije prilagođen vašim osobnim potrebama. Sadržaj nije zamjena za stručni medicinski savjet.

Vezani pojmovi: zatajenje srca, popuštanje srca prognoze, DIJASTOLIČKO POPUŠTANJE SRCA, simptomatsko kronično zatajenje srca, Srčano popuštanje simptomi, zatajivanje srca od 2 sekunde, 

Podijelite članak

Kopirajte adresu

Vaši komentari

Komentare nagrađujemo.

Znate li kako prepoznati zatajenje srca i spriječiti teške posljedice?

Želimo vas motivirati da svojim znanjem i iskustvom doprinesete cjelovitosti sadržaja na portalu.

Aktivne komentatore koji se trude doprinijeti nagrađujemo.

Svaki mjesec biramo najzaslužnijeg komentatora. Najboljem komentatoru mjeseca poslat ćemo obavijest e-mailom. Ukoliko u roku 8 dana ne primimo povratni odgovor, izabrat ćemo novog komentatora mjeseca i dodijeliti mu/joj nagradu. Nagradu smo u mogućnosti poslati samo punoljetnim osobama na adresu u Republici Hrvatskoj.

Što je poželjno:

  • komentar u kojima su iznesene korisne informacije koje nadopunjuju članak
  • komentar u kojima se dijeli vlastito iskustvo koje može biti korisno drugima
  • komentar je odgovor na pitanje postavljeno od drugog čitatelja ili postavljeno vlastito pitanje
    • Vidljivo je tko je komentirao isto kao što je vidljivo da ste Vi postavili ovo pitanje.Lijep pozdrav

      • Ukoliko Vam je bitno da se ne vidi,možete komentirati s maila kojim se ne koristite za privatna,recimo izuzetno po Vama baš osobna pitanja i teme…